Dışkıda Kan
Dışkıda kan varlığı nasıl anlaşılır?
- Dışkıda belirgin kan: Kişi dışkının üzerinde kırmızı renkli kan görülmesidir, buna ‘hematoşezi’ veya kanlı dışkılama adı verilir. Mide ve onikiparmak bağırsağından olan yavaş kanamalarda mide asidi ile kanın birleşmesi sonucunda kırmızı renkli kanama yerine siyah veya katran renginde çok kötü kokulu bir dışkı gelir ve buna ‘melena’ adı verilir.
- Dışkıda gizli kan: kişinin gözle göremeyeceği şekilde sızıntı tarzında kanama olmasıdır. Bu ancak, dışkının bazı özel tetkikleri ile anlaşılır.
Dışkıda kan neden olur?
- Makat çatlağı (makat yırtığı, anal fissür)
- Hemoroid (basur)
- Makat fistülü (anal fistül, perianal fistül, anorektal fistül)
- Bağırsak polipleri (kolon polibi)
- Bağırsak divertikülü (kolon divertikülü)
- İltihabi bağırsak hastalığı
- Bağırsak kanseri (kolon kanseri)
- Rektum kanseri (rektum karsinomu)
- Makat kanseri (anüs ca)
- İskemik bağırsak hastalığı
- Yemek borusu varisleri
- Yemek borusu kanseri (özofagus kanseri)
- Mide veya onikiparmak bağırsağı ülseri kanaması
- Mide kanseri (gastrik kanser)
- İnce bağırsak tümörü
- Damar çatlaması: anjiodisplazi
- Çölyak hastalığı
Dışkıda gizli kan, ne tür belirtilere yol açar?
- Halsizlik
- Uyuklama hali
- Merdiven çıkma, yokuş çıkma gibi egzersizler ile nefes nefese kalma
- Kansızlık veya demir eksikliği bulunması: kadınlarda % 10-15 ve erkeklerde ise % 4-5 oranında belirlenir.
Dışkıda gizli kan neden olur?
- Burun kanaması
- Bağırsak paraziti (kıl kurdu)
- Mikrobik bağırsak hastalıkları (tifo, dizanteri vb.)
- Bağırsak tüberkülozu
- Mide veya onikiparmak bağırsağı ülseri
- İltihabi bağırsak hastalığı
- Bağırsak lenfoması
- Sindirim sistemine kanser sıçraması (metastaz)
- Bağırsak iltihabı
- Portal hipertansiyon hastalığı
- Çölyak hastalığı
- Gastrit (kanamalı veya eroziv gastrit)
- Soliter rektal ülser
- İnce bağırsak tümörleri
- Kalın bağırsak kanseri (özellikle sağ yarısı)
- Bağırsak polipleri
- İlaçlar
- Damar çatlaması (anjiodisplazi)
- Hemanjiom
Dışkıda gizli kan testi nasıl gerçekleştirilir?
Gözle görülemeyen sindirim sistemi kanamalarında gizli kan testi yapılır.
50 yaşın üzerindeki kişilerde düzenli olarak yıllık veya iki yıllık
aralıklarla dışkıda gizli kan testi yapılması durumunda,
bağırsak kanseri riskinin % 15-33 oranında azaldığı bilinmektedir.
-
1. Guaiac testi: Yaygın olarak kullanılan bir yöntem olup, kandaki hemoglobin’in içinde yer alan peroksidazı tetkik eder. Geçmişte yaygın olarak kullanılan Hemoccult II testinin dışkıda gizli kanı belirlemedeki hassasiyet oranı % 34 iken, günümüzde kullanılan Hemoccult II Sensa testi için bu oranın %
80 ve üzerinde olduğu bildirilmektedir. Bu tetkikte yanlış sonuç vermemeleri için; tetkiklerden bir hafta önce Aspirin ve ağrı kesici ilaçlar ve üç gün önce ise kırmızı et kesilir.
2. Hem-porfirin testi: HemoQuant adı ile bulunmaktadır ve Hemoccult testine göre daha hassas bir tetkik yöntemidir.
3. İmmunokimyasal test: Bu yöntem diğerleri kadar yaygınlaşmamıştır. Sadece insan hemoglobini’ne hassas olarak ayarlandığı için, gıdaların bu tetkike etkisi yoktur. HemeSelect testinin dışkıda gizli kanı belirlemedeki hassasiyet oranı ise % 69 olarak bildirilmektedir.
Hangi nedenlerle dışkıda gizli kan testi, kan olmasına rağmen, kan olmadığı şeklinde (negatif) belirti verir?
- C vitamini
- Antiasit ilaçlar
- Isı
- Asit pH
- Bağırsak hareket (motilite) bozukluğu
- Kuru dışkı
Hangi nedenlerle dışkıda gizli kan testi, kan yok iken, yanlışlıkla kan olduğu şeklinde (pozitif) belirti verir?
Gıdalar
- Turp
- Yaban turpu
- Şalgam
- Kavun
- Fasulye
- Lahana
- Karnabahar
- Brokoli
- Üzüm
- Enginar
- Domates
- Mantar
- Muz
- Kırmızı et
- Portakal
- Ispanak
- Semizotu
- Somon balığı
- Sardalya
- Sülün
İlaçlar
- Ağrı kesici ilaçlar
- Potasyum içeren ilaçlar
- Demir hapları
- Vitamin hapları (demir içerenler)
- Sukralfat
- Simetidin
- Kan sulandırıcı ilaçlar (Aspirin®, Kumadin®, Plavix®)
Dışkıda kan varlığında hangi tetkikler istenilir?
- Dışkıda gizli kan testi
- Kan sayımı (kansızlık varlığında)
- Anoskopi
- Rektoskopi
- Sigmoidoskopi
- Kolonoskopi
- Kalın bağırsak röntgeni: Bağırsak kanseri taramasında kalın bağırsak röntgeninin hassasiyeti % 83 iken, bu oran kolonoskopi ile % 95 olarak belirlenmiştir.
- Sanal kolonoskopi
- Kapsül endoskopisi
- Sintigrafii
DDışkıda kan görüldüğünde mutlaka bir Gastroenteroloji Uzmanı veya Genel Cerrahi Uzmanı’na başvurmak gerekir. Başlıca, hemoroid ve bağırsak hastalıkları tanı ve tedavisi ile uğraşan cerrahlara proktolog, proktoloji uzmanı, koloproktolog veya kolorektal cerrah ve bu konu ile ilgili bölüme de koloproktoloji, proktoloji veya kolorektal cerrahi servisi adı verilir.
Anahtar kelimeler: dışkıda kan, gaitada kan, büyük abdestte kan, hematoşezi, melena, makat çatlağı, makat yırtığı, hemoroid, basur, makat fistülü, anal fistül, perianal fistül, anorektal fistül, bağırsakta polip, kolon polibi, bağırsak divertikülü, kolon divertikülü, iltihabi bağırsak hastalığı, Crohn hastalığı, ülseratif kolit, bağırsak kanseri, kolon kanseri, kolon ca, kolon karsinomu, rektum kanseri, rektum karsinomu, rektum ca, makat kanseri, anüs ca, anal ca, iskemik bağırsak hastalığı, yemek borusu varisleri, yemek borusu kanseri, özofagus kanseri, mide ülseri, duodenum ülseri, onikiparmak bağırsağı ülseri, ince bağırsak kanseri, anjiodisplazi, Çölyak hastalığı, halsizlik, uyuklama, kansızlık, demir eksikliği, burun kanaması, bağırsak paraziti, kıl kurdu, tifo, dizanteri, bağırsak tüberkülozu, bağırsak lenfoması, Portal hipertansiyon, eroziv gastrit, soliter rektal ülser, hemanjiom, Guaiac testi, Hemoccult, HemoQuant, Hem-porfirin, HemeSelect, anoskopi, rektoskopi, sigmoidoskopi, kolonoskopi, kalın bağırsak röntgeni, sanal kolonoskopi, kapsül endoskopisi, sintigrafi, proktolog, proktoloji uzmanı, koloproktolog, kolorektal cerrah, koloproktoloji, proktoloji, kolorektal cerrahi
Kaynaklar
1. Burbridge R, Teitelman M. Evaluation of the Guaiac Positive Patient. In:
Gastrointestinal Bleeding: A Practical Approach to Diagnosis and Management.
Pryor AD, Pappas TN, Branch MS (eds), Springer New York, 2010, P 175-181.
2. Nivatvongs S. Diagnosis. In: In: Principles and Practice of Surgery for
the Colon, Rectum, and Anus Gordon PH, Nivatvongs S. 3rd ed, New York, p 65-
98, 2007.
3. Kastrinos F, Syngal S. Colorectal cancer screening. Current Diagnosis &
Treatment Gastroenterology, Hepatology, & Endoscopy. Greenberger NJ,
Blumberg RS, Burakoff R (eds). McGrawHill medical, 2009,New York, USA.
4. Burch JA, Soares-Weiser K, St John DJB, et al. Diagnostic accuracy of
faecal occult blood tests used in screening for colorectal cancer: a
systematic review. J Med Screen 2007; 14:132–137
5. Walsh JM, Terdiman JP. Colorectal cancer screening: scientific review.
JAMA 2003; 289:1288–96
6. www.taviloglu.com
7. www.drtaviloglu.tv
8. www.genelcerrah.com
9. www.kanserbilgileri.net
10. www.kansercerrahisi.com
11. www.patient.co.uk
12. www.robotcerrahisi.com
13. www.kanserbilgileri.net
14. www.kansercerrahisi.com
15. www.barsakcerrahisi.com
16. www.hemoroidbilgisi.com
17. www.makatkanamasi.com
18. www.makattacatlak.com
19. www.hemoroiduzmani.com
20. www.hemoroidnedir.tv
| Foruma gitmek için tıklayınız. | Geri |





