Cerrahi sarılık (mekanik ikter veya safra yolu tıkanıklığı) ne demektir?
Safra karaciğer tarafından salgılanan ve yağlı gıdaların sindiriminde rol alan bir sıvıdır. Safra içinde kollesterol, safra tuzları ve bilürübin gibi bazı atık maddeler bulunur. Safra sıvısı safra yolları vasıtası ile ince bağırsağa aakar ve az bir bölümü ise safra kesesi içinde depolanır. Safra kanallarında bir tıkanıklık olması durumunda, safra karaciğere geriye teper ve hastada sarılık yapar.

Cerrahi sarılık (mekanik ikter veya safra yolu tıkanıklığı) neden olur?

• Safra taşları
• Safra yolu kistleri
• Karaciğer’in porta hepatis bölgesinde bazı lenf düğümlerinin büyümesi
• Safra yolu iltihabı
• Safra kesesi ameliyatı sonrasında safra yolunda yaralanma olması
• Pankreas veya safra kanalı tümörleri
• Safra yoluna yayılan diğer tümörler

Cerrahi sarılık (mekanik ikter veya safra yolu tıkanıklığı) belirtileri nelerdir?

• Karın ağrısı
• Sarılık ( deri rengi ve göz altlarında sararma)
• İdrar renginde koyulaşma (çay renginde idrar)
• Dışkı renginde açılma (beyaz renkli dışkı)
• Ateş
• Kaşıntı
• Bulantı ve kusma

Cerrahi sarılık (mekanik ikter veya safra yolu tıkanıklığı) durumunda kan tahlillerinde ne değişiklikler olur?

• Kan bilürübin düzeyinde artış
• Kan alkali fosfataz düzeyinde artış
• Karaciğer enzimleri düzeyinde artı
• İdrarda bilürübin belirlenmesi
• Kan amilaz düzeyinde artış

Cerrahi sarılık (mekanik ikter veya safra yolu tıkanıklığı) durumunda hangi radyolojik testler yapılır?

• Karın ultrasonografisi
• Karın bilgisayarlı tomografisi
• ERCP (endoskopik retrograd kolanjio-pankreatografi)
• PTK (perkütan transhepatik kolanjiografi)
• Karaciğer sintigrafisi

Cerrahi sarılık (mekanik ikter veya safra yolu tıkanıklığı) tedavisi nasıl yapılır?Safra tıkanıklığı düzeltilmezse kolanjit adı verilen ölümcül enfeksiyona neden olabilir veya tıkanıklık uzun süre devam ederse kronik karaciğer hastalığına (karaciğer sirozu) neden olabilir.

• ERCP (endoskopik retrograd kolanjio-pankreatografi): ile taş varlığında taş alınabilir, tümör varlığında ise stent yerleştirilebilir.
• PTK (perkütan transhepatik kolanjiografi): tümör varlığında kanal genişletilebilir.

Anahtar Kelimeler: cerrahi sarılık, mekanik ikter, safra yolu tıkanıklığı, safra tıkanıklığı, ERCP, PTK, sarılık, bilürübin, alkali fosfataz, karaciğer enzimleri, idrarda bilürübin, amilaz, karaciğer sintigrafisi

www.genelcerrah.com 
www.drtaviloglu.tv
www.medicinenet.com
http://www.nlm.nih.gov/medlineplus
http://health.nytimes.com/health
http://healthtools.aarp.org