Randevu: (0212) 219 84 84 / (0530) 326 06 96
       

Anorektal Manometri   

Video'yu izlemek için tıklayınız. Foruma gitmek için tıklayınız.
İlgili Videolar
Makat kaslarının kasılması nasıl gerçekleşir?
İç makat kası (internal anal sfinkter) istemsiz bir kas olup, makat kanalının dışkı ile gerilmesini takiben gevşer ve dışkılama eylemi gerçekleşir. İç makat kasının uzunluğu, kadınlarda 2-3 cm ve erkeklerde 2.5-3.5 cm arasındadır. Dış makat kası (eksternal anal sfinkter) istemli bir kas olup, dışkı geldiğinde kişi tarafından dışkıyı tutmak veya çıkartmak için puborektal kas ve levator ani kası ile birlikte grup olarak kasılarak istemli olarak kişi tarafından yönetilebilir.

Gaz ve dışkıyı tutma (kontinens) nasıl gerçekleşir?
Garavoglia ve ark. gaz veya dışkıyı tutmak için başlıca üç mekanizmanın etkili olduğunu bildirmişlerdir.
  1. Yanlara doğru sıkma: pubokoksigeus kası ile gerçekleşir.
  2. Anorektal açılanma: puborektal kas ile gerçekleşir.
  3. Dışkı ve gazı tutma özelliği: dış makat kası (eksternal anal sfinkter)
    1. istirahat durumu
    2. refleks hareket
    3. istemli kasılmalar
Normalde istemli kaslar dinlenme anında hareketsizdirler, ancak dış makat kası, diğer istemli kaslardan farklı olarak istirahat anında da düşük düzeyde olsa kasılma gösterir. Dışkılama eylemi sırasında, dışkı şekli, anorektal açı, anal his, pelvik taban kaslarının bütünlüğü, merkezi sinir sisteminin durumu ile ilişkilidir. Dış makat kası maksimum sıkma basıncı ile levator ani kas grubundan da destek alarak, 40-60 saniye arasında kasılı kalabilir. Dış makat kası, sağlıklı kişilerde 3.3 dakika sonunda tamamen güçsüz kalır. Bu değer, kronik kabızlık yakınması olan hastalarda 2.8 dakika, sızıntı yakınması olanlarda 2.3 dakika ve dışkı kaçırma sorunu olanlarda 1.5 dakika olarak belirlenmiştir. Makat kanalının kapanmasında iç ve dış makat kası, puborektal kas ve anorektal açı etkili olmaktadır.

Dışkılama eylemi nasıl gerçekleşir?
Dışkılama eylemi, merkezi sinir sisteminin etkisi altında pek çok faktöre bağlı olarak gelişir. Sigmoid kolon adı verilen S şeklindeki kalın bağırsak bölümünden rektuma dışkının gelmesi ile dışkılama olgusu başlar. Pelvik taban kaslarında bazı alıcılar (reseptör) tarafından rektumun gerilmesi, dışkılama arzusu olarak algılanır. Aynı zamanda rektumun gerilmesi, rektoanal inhibitör refleksi de uyarır. Ardından oturma veya çömelme ile 'anorektal açı' açılır. Rektum ve karın içindeki (intra-abdominal) basıncın artması ile iç makat kası (internal anal sfinkter), dış makat kası (eksternal anal sfinkter) ve puborektal kas gevşer ve fazla ıkınmaya gerek kalmadan, anorektal açının daha da genişlemesi sonrasında dışkılama gerçekleşir. Dışkılamanın sonlanmasını takiben, dış makat kası ve puborektal kas kasılır ve makat kanalı kapanır.

Anorektal manometri ne amaçla yapılır?
Makat kaslarının gücünün ölçülmesi işlemine ''anorektal manometri'' tetkiki adı verilir. Anorektal manometri tetkikinde; gaz ve dışkı tutmayı sağlayan dış makat kası (eksternal anal sfinkter), iç makat kası (internal anal sfinkter), puborektal kas ve levator ani kasının (pelvik taban kasları) kasılma ve gevşeme yeteneği hakkında fikir edinilir. Anorektal manometri şu durumlarda yapılır:
Anorektal manometri nasıl gerçekleştirilir?
Anorektal manometri tetkikinde makat içine ucunda elektrot olan balonlu bir kateter yerleştirilir ve hastanın dinlenme, makat sıkma ve gevşeme gibi dönemlerde hastanın makat içi basınçları ölçülür ve sağlıklı bir kişide belirlenen değerler ile karşılaştırılır. Ölçümler, anal kateterin balonunun su ile şişirildiği yandan deliği olan model, su ile şişirilen ve uçtan deliği olan model, mikrotranduser, mikrobalon ve kateterin balonunun hava ile şişirildiği beş ayrı model kullanılmaktadır. Makat bölgesi ile ilgili sorunu olan hastalarda; makat kaslarına ait istirahat, sıkma ve gevşeme basınçları elde edilir ve bu sayede dışkılama fizyolojisi hakkında yorum yapılabilir.

Anorektal manometride, makat basınçları nasıl değerlendirilir?
Makat basınçları yaş ve cinsiyete göre değişkenlik gösterir. Bu nedenle, sağlıklı kişilerde cinsiyet ve yaşa göre normal değerleri bilmek ve buna göre hastanın sonuçları ile karşılaştırmak yararlı olur. Basınçların normal olması kişinin sağlıklı olduğuna, düşük olması gaz veya dışkı kaçırma sorunu olabileceğine veya yüksek olması ise makat çatlağı veya anismus gibi durumlarda makat içi aşırı direnç olduğuna işaret eder. Zbor ve ark. çalışmasında makat kaslarında istirahat basıncı sağlıklı bir kişide 60 mm Hg, gaz veya dışkı kaçırma sorunu olan bir kişide 40 mm Hg, makat sarkması durumunda 55 mm Hg, makat çatlağı varlığında 85 mm Hg olarak belirlenmiştir. İstirahat basıncının % 65-85'i iç makat kası tarafından yaratılır. Benzer şekilde, makat kaslarında maksimum sıkma basıncı sağlıklı bir kişide 203 mm Hg, gaz veya dışkı kaçırma sorunu olan bir kişide 114 mm Hg, makat sarkması durumunda 146 mm Hg, makat çatlağı varlığında 233 mm Hg olarak belirlenmiştir. Maksimum sıkma basınçlarının, genellikle istirahat basınçlarının 2-3 katı düzeyinde olduğu bilinmektedir. Benzer şekilde, bu değerlerin kadınlarda erkeklere oranla daha düşük olduğu ve yaş ilerledikçe azaldığı bilinmektedir. Buradan da anlaşılabileceği gibi, gaz veya dışkı kaçırma ve makat sarkması gibi durumlarda makat kaslarında maksimum sıkma basınçları sağlıklı kişilere kıyasla düşük ve buna karşın makat çatlağı ve anismus durumlarında ise sağlıklı kişilere kıyasla yüksek olarak belirlenmiştir.

Anorektal manometri ile birlikte hangi tetkikler istenilebilir?

Anismus tanısında anorektal manometrinin tanı değeri nasıldır?
Ger ve ark. çalışmasında anismus veya diğer adları ile makat kası uyumsuzluğu, zıt puborektal kasılma, uyumsuz dışkılama, anal sfinkter dissinerjisi, spastik pelvik taban sendromu, dissinerjik defekasyon, paradoksal puborektal kontraksiyon ve pelvik taban dissinerjisi (çatı kemiği tabanı uyumsuzluğu) durumunda anorektal manometrinin tanı değeri % 63 olarak belirlenmiştir.

Anorektal manometri tetkiki için hangi hekime başvurmak gerekir?
Anorektal manometri işlemi, bağırsak fizyolojisi ve makat bölgesi anatomisi hakkında geniş deneyim ve bilgi birikimi olan, bağırsak cerrahisi ile uğraşan cerrahlar (kolorektal cerrah, proktolog, proktoloji uzmanı) tarafından gerçekleştirilir.


       
       
   


Anahtar kelimeler: iç makat kası, dış makat kası, internal anal sfinkter, eksternal anal sfinkter, puborektal kas, levator ani kası, pubokoksigeus kası, gaz tutma, dışkı tutma, gaz kaçırma, dışkı kaçırma, gaz inkontinensi, dışkı inkontinensi, fekal inkontinens, anorektal açı, anal his, pelvik taban kasları, rektoanal inhibitör refleks, intra-abdominal basınç, ERUS, EAUS, endorektal ultrasonografi, endoanal ultrasonografi, anal MRG, makat çatlağı, anal fissür, anismus, makat sarkması, rektal prolapsus, istirahat basıncı, maksimum sıkma basıncı, gevşeme basıncı, anal sfinkter dissinerjisi, spastik pelvik taban sendromu, dissinerjik defekasyon, paradoksal puborektal kontraksiyon, pelvik taban dissinerjisi, anal manometri

Kaynaklar
1. Raja S, Okeke FC, Stein EM, et al. Three-dimensional anorectal manometry enhances diagnostic gain by detecting sphincter defects and puborectalis pressure. Dig Dis Sci 2017 Feb 13. doi: 10.1007/s10620-017-4466-5.
2. Carrington EV, Heinrich H, Knowles CH, et al; International Anorectal Physiology Working Party Group (IAPWG). Methods of anorectal manometry vary widely in clinical practice: Results from an international survey. Neurogastroenterol Motil 2017 Jan 18. doi: 10.1111/nmo.13016.
3. Marola S, Ferrarese A, Gibin E, et al. Anal sphincter dysfunction in multiple sclerosis: an observation manometric study. Open Med (Wars) 2016; 11 (1): 509-517.
4. Mion F, Garros A, Brochard C, et al. 3D High-definition anorectal manometry: Values obtained in asymptomatic volunteers, fecal incontinence and chronic constipation. Results of a prospective multicenter study (NOMAD). Neurogastroenterol Motil 2017 Mar 2. doi: 10.1111/nmo.13049.
5. Verma A, Misra A, Ghoshal UC. Effect of biofeedback therapy on anorectal physiological parameters among patients with fecal evacuation disorder. Indian J Gastroenterol 2017 Feb 18. doi: 10.1007/s12664-017-0731-y.
6. Thiruppathy K, Mason J, Akbari K, et al. A physiological study of the anorectal reflex in patients with functional anorectal and defecation disorders. J Dig Dis 2017 Mar 6. doi: 10.1111/1751-2980.12462.
7. Zifan A, Ledgerwood-Lee M, Mittal RK. A predictive model to identify patients with fecal incontinence based on high-definition anorectal manometry. Clin Gastroenterol Hepatol 2016; 14 (12):1788-1796.e2.
8. Prichard DO, Lee T, Parthasarathy G, et al. High-resolution anorectal manometry for identifying defecatory disorders and rectal structural abnormalities in women. Clin Gastroenterol Hepatol 2016 Oct 5. pii: S1542-3565(16)30866-7. doi: 10.1016/j.cgh.2016.09.154.
9. Zakari M, Nee J, Hirsch W, et al. Gender differences in chronic constipation on anorectal motility. Neurogastroenterol Motil 2016 Nov 27. doi: 10.1111/nmo.12980.
10. Su A, Gandhy R, Barlow C, et al. Utility of high-resolution anorectal manometry and wireless motility capsule in the evaluation of patients with Parkinson's disease and chronic constipation. BMJ Open Gastroenterol 2016 Oct 12;3(1):e000118.
11. Wu GJ, Xu F, Lin L, et al. Anorectal manometry: should it be performed in a seated position? Neurogastroenterol Motil 2016 Dec 1. doi: 10.1111/nmo.12997.
12. Benezech A, Cappiello M, Baumstarck K, et al. Rectal intussusception: can high resolution three-dimensional ano-rectal manometry compete with conventional defecography? Neurogastroenterol Motil 2016 Nov 27. doi: 10.1111/nmo.12978.
13. Demirbag S, Tiryaki T, Purtuloglu T. Importance of anorectal manometry after definitive surgery for Hirschsprung's disease in children. Afr J Paediatr Surg 2013; 10 (1): 1-4.
14. Arlander E, Löfberg R, Törkvist L, et al. Exploring anorectal manometry as a method to study the effect of locally administered ropivacaine in patients with ulcerative colitis. ISRN Gastroenterol 2013; 2013:656921. doi: 10.1155/2013/656921. Epub 2013 Feb 17.
15. Espindola B, Tibes CM, Lee HD, et al. Analysis of biomechanical parameters extracted from anorectal manometry of fecally-continent and incontinent patients. Rev Lat Am Enfermagem 2012; 20 (6): 1117-1124.
16. Fruehauf H, Fox MR. Anal manometry in the investigation of fecal incontinence: totum pro parte, not pars pro toto. Digestion 2012; 86 (2): 75-77.
17. Seong MK, Park UC, Jung SI. Determinant of anal resting pressure gradient in association with continence function. J Neurogastroenterol Motil 2011; 17 (3): 300-304.
18. Martínez-Vilalta M, Maestre Y, Royo I, et al. Does correlation exist between anorectal manometry and endoanal ultrasound findings in healthy subjects according to age? Rev Esp Enferm Dig 2011; 103 (6): 304-309.
19. Santander C, Gisbert JP, Moreno-Otero R, et al. Usefulness of manometry to select patients with anal fissure for controlled anal dilatation. Rev Esp Enferm Dig 2010; 102 (12): 691-697.
20. Shin JK, Cheon JH, Kim ES, et al. Predictive capability of anorectal physiologic tests for unfavorable outcomes following biofeedback therapy in dyssynergic defecation. J Korean Med Sci 2010; 25 (7): 1060-1065.
21. Wasserberg N, Mazaheri A, Petrone P, et al. 3D endoanal ultrasonography of external anal sphincter defects in patients with faecal incontinence: Correlation with Symptoms and manometry. Colorectal Disease 2010. Published online; doi0.1111/j. 1463-1318.2010.02208.x.
22. Reddymasu SC, Singh S, Waheed S, et al. Comparison of anorectal manometry to endoanal ultrasound in the evaluation of fecal incontinence. Am J Med Sci 2009; 337 (5): 336-339.
23. Martins EC, Peterlini FL, Fagundes DJ, et al. Clinical, manometric and profilometric evaluation after surgery for Hirschsprung's disease: comparison between the modified Duhamel and the transanal rectosigmoidectomy techniques. Acta Cir Bras 2009; 24 (5): 416-422.
24. Zbar AP. Vectorvolume Manometry. In: Complex Anorectal Disorders. Wexner SD, Zbar AP, Pescatori M (eds), 2005, p 48-62, Springer, USA.
25. Enck P, Hinninghofen H, Merletti R, et al. The external anal sphincter and the role of surface electromyography. Neurogastroenterol Motil 2005; 17: 60-67.
26. Malbert CH. The ileocolonic sphincter. Neurogastroenterol Motil 2005; 17, 41-49.
27. Azpiroz F, Fernandez-Fraga X, Merletti R, et al. The puborectalis muscle. Neurogastroenterol Motil 2005; 17, 68-72.
28. Rattan S. The internal anal sphincter: regulation of smooth muscle tone and relaxation. Neurogastroenterol Motil 2005; 17, 50-59.
29. Zbar AP, Aslam M, Hider A, et al. Comparison of vector volume manometry with conventional manometry in anorectal dysfunction. Tech Coloproctol. 1998; 2: 84–90.
30. Ger GC, Wexner SD, Jorge JM, et al. Evaluation and treatment of chronic intractable rectal pain--a frustrating endeavor. Dis Colon Rectum. 1993; 36 (2):139-145.
31. Garavoglia M, Borghi F, Levi AC. Arrangement of the anal striated musculature. Dis Colon Rectum 1993; 36: 10-15.

Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.

Güncelleme tarihi: 12.06.2017

Foruma gitmek için tıklayınız. Geri

Uzmanlık Alanları:
Kolorektal Cerrahi
Proktoloji
Kolonoskopi