Makatta çatlak (anal fissür) için ameliyatsız olarak tedavi yapılabilir mi?
Evet komplike olmayan makatta çatlak veya anal fissür vakalarında ameliyatsız olarak tedavi edilebilir.

Makatta çatlak (anal fissür) ameliyatsız tedavisinde hangi yöntemler kullanılır?
Makatta çatlak veya anal fissür vakalarında:

• Diyet düzenlemeleri: posa bırakan gıdalar ve günde 2 Lt gibi su tüketilmesi, acı, ekşi ve baharatlı gıdaların kısıtlanması
• Oturma banyosu: sıcak su içinde günde 5-6 kez oturma banyosu yapılması çok yararlıdır. Bazı durumlarda paketlenmiş buz ile ardışık olarak uygulanması, makat bölgesindeki ağrıyı hafifletmekte çok etkilidir.
• Dışkı yumuşatıcılar: Dışkı yumuşatıcı ilaçların sert dışkının çatlağı daha fazla tahriş etme etkisini azalttıkları bilinmektedir. Ancak, ishal durumunun da makat çatlağına neden olduğu bilindiğinden, bu tedavi asla gelişigüzel yapılmamalı ve mutlaka doktor kontrolünde uygulanmalıdır.
• Kortizonlu kremler: çok yaygın olarak kullanılırlar, bazılarında aneztezik madde de bulunur.
• Çinko oksit: bebeklerin pişiklerinde de kullanılan ve makat çatlaklarında çok etkili oldukları bilinen kremlerdir.
• Lokal anestezik kremler: bölgesel olarak ağrıyı ve spazmı azaltmaya yararlar.
• % 0.2’lik veya % 0.4’lük nitrogliserinli (gliseril trinitrat) krem: ile makattaki çatlak üzerine masaj yapılması: iç makat kasını gevşetme etkisi vardır. Fazla miktarlarda kullanılmamalıdır, çünkü fazla miktarda kullanıldığında tansiyonu düşürerek baş ağrısı, baş dönmesi ve baygınlık hissi gibi yakınmalar yapabilirler. Uygulama sırasında parmaktan emilme olasılığına karşın eldiven ile uygulama veya kalın bir tahta veya plastik çubuk yardımı ile uygulanması bu yan etkileri azaltabilir.
• Kalsiyum kanal blokerleri: Nifedipin ve diltiazem gibi haplar veya kremler aynı şekilde iç makat kasını gevşeterek çatlağı iyileşmesine katkı sağlayabilirler.
• Makat kası basıncını düşüren diğer ilaçlar: % 0.1 Bethenecol ve Dipiridamol
• Gümüş Nitrat tedavisi: Makat çatlağı veya yırtığına gümüş nitrat uygulaması ve bazen CO2 lazer ile yakılması anal fissür tedavisinde çok etkilidir.
• Botulinum toksini (Botoks): iç makat kasında geçici bir felç oluşturarak makattaki çatlağın iyileşmesine katkı sağlarlar.

Makatta çatlak (anal fissür) için Botoks tedavisi nasıl yapılır?
Makatta çatlak veya anal fissür vakalarında, çatlak olan makat bölgesinin iki yanına 40 ünite Botoks enjekte edilir.

Makatta çatlak (anal fissür) için Botoks tedavisinin avantajları nelerdir?

• Makattaki çatlak ameliyatında sfinkterotomi adı verilen iç makat kasının kesilmesi işleminin gaz veya dışkı tutamama gibi yan etkilerinden kaçınmak için geçici felç yaratan Botoks uygulaması, yaygın olarak gündeme girmiştir.
• Ameliyathane gerektirmez.
• İşlem sonrasında günlük aktiviteye aynen devam edilir.

Makatta çatlak (anal fissür) için Botoks tedavisinin başarı oranı nedir?
Genellikle, makatta çatlak durumunda hastaların % 70-75’inde Botoks tedavisi ile tam başarı, % 20’sinde kısmi başarı elde edilir. Makatta çatlak sorunu olan hastaların % 5-10’unda ise Botoks tedavisi sonuç vermez. Değişik çalışmalarda, Botoks tedavisi sonrasında % 0-52 oranında nüks bildirilmiştir.

Makat çatlağında (anal fissür) Botoks tedavisi hangi hastalar için uygun değildir?

• Gebeler
• Emziren lohusalar
• Makat fistülü varlığı
• 18 yaştan genç olanlar
• 70 yaşın üzerindeki hastalar

Makat çatlağında (anal fissür) Botoks tedavisi sonrasında nöbetçi meme kaybolur mu?
Hastaların büyük bir çoğunluğu nöbetçi memeden rahatsız olurlar ve Botoks tedavisi ile bunun kaybolacağı ümidine kapılırlar. Botoks makat kasında belirgin bir gevşeme sağlayarak makat çatlağının bulgularının düzelmesine neden olur, ancak nöbetçi meme kaybolmaz ve aynen yerinde kalır.

Makatta çatlak (anal fissür) için Botoks tedavisinin başarılı olmazsa ne yapılır?
Makatta çatlak nedeni ile yapılan Botoks uygulamasından sonra, hastanın yakınmalarında 30 gün içinde bir düzelme olmazsa bazı hastalarda, ikinci bir seans yapmak gerekebilir. Bu seanstan sonrada başarı elde edilmezse, cerrahi girişim veya ameliyat önerilir.

Makat çatlağın tekrarlamaması için ne tür önlemler alınabilir?
Kabız olmamak için düzenli sağlıklı besinler tüketilmeli (sebze, meyve ve özellikle baklagiller) ve bol su (günde en az 8-10 bardak) içilmelidir. Bunlara ek olarak yapılacak düzenli spor aktiviteleri (örneğin yürüyüş) önerilebilir. Kahve ve alkol tüketimi azaltılmalıdır. Bu önlemlerle dışkılama alışkanlığı düzenlenebilir. Diyete dikkat edilmediği takdirde, makat çatlağının % 30-70 oranında tekrarladığı bilinmektedir. Ancak, bahsedilen diyete dikkat edildiği takdirde makat çatlağının (anal fissür) nüks etme oranının % 15-20 oranına dek azaltılabildiği bilinmektedir.

İyileşmeyen çatlaklarda tedavi nasıl olur?
Tedaviye cevap vermeyen bir çatlak (anal fissür) iyileşmeyi engelleyen bir nedenin varlığı açısından tekrar incelenmelidir. Makat iç kasında (sfinkter kası) spazm ya da sertleşmiş iyileşme dokusu (nedbe veya skar) varlığı gibi nedenler olabilir. Ağrı ve/veya kanamaya devam eden çatlaklar cerrahi yolla tedavi edilmelidir.

Anahtar kelimeler: makatta çatlak için ameliyatsız tedavi, ameliyatsız anal fissür tedavisi, makatta çatlakta Botoks tedavisi, makatta çatlakta Botoks uygulaması, anal fissürde Botoks tedavisi, fissürde Botoks uygulaması, dışkıda kan, gaitada kan, makattan kanama, makattan kan gelmesi, posalı gıda, oturma banyosu, dışkı yumuşatıcı, kortizonlu krem, çinko oksitli krem, nitrogliserinli krem, kalsiyum kanal blokeri, Nifedipin, diltiazem, Botulinum toksini, makat yırtığı, makatta yırtık, proktolog, proktoloji uzmanı, koloproktolog, kolorektal cerrah, proktoloji, koloproktoloji, kolorektal cerrahi

Kaynaklar
1. www.makattacatlak.com 
2. www.hemoroiduzmani.com 
3. www.hemoroidbilgisi.com 
4. www.hemoroidnedir.tv 
5. www.genelcerrah.com
6. www.fascrs.org 
7. www.medicinenet.com 
8. www.mayoclinic.com 
9. www.emedicine.medscape.com 
10. www.emedicinehealth.com 
11. www.barsakcerrahisi.com 
12. www.tkrcd.org.tr