Makatta Şişlik
Makatta şişlik ne anlama gelir?
Kişinin daha önceden herhangi bir yakınma olmadan makat bölgesinde eline bir düzensizlik, kitle veya tümseklenme gelmesine makatta şişlik adı verilir.
Makatta şişlik neden olur?
- Basur (hemoroid, bağsur, mayaıl, babasıl)
- Makat çatlağı (anal fissür)
- Makatta fistül (anal fistül, perianal fistül, anorektal fistül)
- Makat apsesi (anal apse, perianal apse, anorektal apse)
- Makat siğili (makat kondilomu, anal kondilom veya kondiloma akuminata)
- Crohn hastalığı
- Ülseratif kolit
- Bekçi veya nöbetçi memeler
- Makat kanseri (makat karsinomu, anal kanser, anal ca., anüs kanseri, anüs ca.)
- Rektum kanseri (rektum karsinomu, rektal kanser, rektum ca.)
- Rektal polip
- Costello sendromu
- Fokal dermal hipoplazi
- Proktit
- Makat sarkması (rektal prolapsus)
- Rahim sarkması
- Rektosel
- Makatta kaşıntı
- İdrar yolu enfeksiyonları (makatta dolgunluk hissine neden olurlar)
Basur nedir?
Basur; hemoroid, mayasıl ve babasıl olarakta adlandırılır. Sürekli kabızlık veya ishal, yanlış tuvalet alışkanlıkları veya hamilelik nedeniyle görülen hemoroid, makat (anüs ve rektum) bölgesindeki toplar damarlarının genişlemesi veya varisi olarak tanımlanabilir. Hemoroid veya basur, 50 yaş civarındaki her iki kişiden birinde görülür.
Makat çatlağı nedir?
Makatta çatlak yada tıbbi ifadesi ile ‘anal fissür’ makat (anüs) bölgesini örten deride ağrı, makattan kanama ve kaşıntıya yol açan küçük bir yırtık veya çatlaktır.
Makatta fistül nedir?
Makatta fistül; anorektal fistül, anal fistül veya perianal fistül olarakta adlandırılır. İki vücut bölgesi arasında normalde olmaması gereken bir bağlantının (kanalın) oluşmasına fistül denir. Makat içindeki bağırsak bölümü (birincil ağız) ile deri arasında (ikincil ağız) normal dışı bir bağlantının oluşmasına ise makat fistülü veya tıbbi deyimi ile anorektal fistül (makat fistülü) denir. Nerede ise vakaların tümünde, geçmişte olan bir apse sonucunda oluşan anorektal fistül (makat fistülü), apsenin geliştiği salgı bezi ile apsenin boşaldığı cildi birbirine bağlayan tünel gibi küçük bir kanaldır.
Makat apsesi nedir?
Makat apsesi; perianal apse, anorektal apse veya anal apse olarakta adlandırılır. Makat bölgesinde içinde iltihap dolu bir kesecik oluşmasıdır. Makat veya tıbbi deyimi ile anüs çevresinde ağrı, üşüme, titreme ve ateş şikayeti olan hastalarda makatta apse veya altta yatan makat fistülü hastalığı olabilir. Makatta apse, makat bölgesindeki salgı bezlerinin tıkanması ve iltihaplanması ile gelişir. Kalın barsak iltihapları, aşırı ishal gibi durumlar makatta apse gelişmesine neden olabilirler.
Makat siğili nedir?
Makat siğili, yada anal kondilom, makat kondilomu, makatın çevresini ve içini etkileyen bir durumdur, aynı zamanda cinsel organların etrafını da etkileyebilir. Toplu iğne başı gibi noktalar halinde belirirler. Sıklıkla ağrı veya huzursuzluk yaratmazlar, bu nedenle hasta sorunun farkında bile olmayabilir.
Crohn hastalığı nedir?
Crohn hastalığı, sindirim sisteminin ağız boşluğu ile kalın bağırsak arasındaki tüm bölümlerini tutabilen iltihabi bir bağırsak hastalığıdır. Sıklıkla hastalığın ince bağırsağın son kısmını (ileum) ve kalın bağırsağın başlangıç bölümünü (çekum) tuttuğu bilinmektedir. Crohn hastalığının oluş nedeni çoğu zaman bilinmemektedir, ancak sıklıkla vücuttaki iltihabi (enflamatuvar) kimyasal medyatörlerin dengesizliği sonunda olduğu düşünülmektedir. Günümüzde, kalıtımsal (NOD2 geni), mikrobik (Mikobakterium paratüberkülozis, Psödomonas ve Listeria), bağışıklık sistemi ile ilgili (interlökinler and tümor nekrozan faktör - TNF), çevresel faktörlerle (sigara kullanımı), diyete bağlı, damarsal ve stres ile oluşabildiği ileri sürülmektedir.
Ülseratif kolit nedir?
Ülseratif kolit, kalın bağırsakların iç yüzeyini döşeyen bölümün iltihaplanması ile seyreden bir hastalıktır. Olguların yaklaşık % 95’inde kalın bağırsağın son kısmı olan rektum’un tutulumu vardır. Ülseratif kolit hastalığı sıklıkla makattan yukarıya doğru kalın bağırsak boyunca yayılır.
Bekçi meme veya nöbetçi meme nedir?
Makat çatlağı (anal fissür) olan hastalarda, oluşan deri çıkıntılarına (skin tag) bekçi meme veya nöbetçi meme adı verilir.
Makat kanseri nedir?
Makat kanseri; anal kanser, anüs kanseri, makat ca, anüs ca, anal ca olarak ta adlandırılır. Makat kanalı etrafı kaslarla çevrili olan bir geçit olup, etrafındaki cilt hücrelerinden kanser gelişmesine makat kanseri denir. Sindirim sistemi kanserlerinin % 4’ünü oluştururlar. Henüz kanser oluşturmamış hücrelere ağır displazi, insitu karsinom veya Bowen hastalığı denir.
Rektum kanseri nedir?
Kalın bağırsağın makata (anüs) açılan bölümüne rektum adı verilir ve bu bölümden kaynaklanan kanserler rektum kanseri adını alır. Rektum denilen kalın bağırsağın son bölümü sakrum adı verilen kuyruk sokumu kemiğinin önünde yer alır. Rektum’un üst (makat girişinden itibaren 10-12. cm’ler arası), orta (makat girişinden itibaren 8-10. cm’ler arası) ve alt (makat girişinden itibaren 4-7. cm’ler arası) olmak üzere üç ayrı bölümü vardır. Kalın bağırsak ve rektum kanseri ABD’de kanserden ölümleri arasında üçüncü sırada yer alır. Rektum kanseri, kalın bağırsak kanserlerinin % 20’sinin oluşturur ve % 10’unun ise rekto-sigmoid bölgede yerleştiği bilinmektedir. Böylelikle, rektum kanserleri, kalın bağırsak kanserlerinin 1/3’ünü oluşturur.
Rektal polip nedir?
Rektum organında yer alan poliplere ‘rektal polip’ adı verilir. Polipler mide, ince bağırsak ve kalın bağırsaktan kaynaklanan organın iç yüzeyine doğru büyüyen kitlelerdir. Erişkinlerin % 15-20’sinde görülürler. Poliplerin çoğu iyi huylu olmasına karşın bazılarında kanser gelişimi görülmektedir. Polipler kalın bağırsağın tüm bölümlerinde görülmesine karşın sıklıkla kalın bağırsağın sol bölümü, sigmoid kolon ve rektum’da bulunurlar.
Costello sendromu nedir?
Costello sendromu çok ender görülen ve deride papillom adı verilen deri urları ile seyreden bir hastalıktır. Başın büyük olması, zeka geriliği, şaşılık ve deride papillom adı verilen urlar görülür. Bu papillomların makat bölgesinde görülmesi halinde diğer makat sorunları ile karıştırılabilir.
Fokal dermal hipoplazi nedir?
Fokal dermal hipoplazi; deride, yüzde, dişlerde ve kemiklerde değişikliklere yol açan kalıtsal bir hastalıktır. Makat bölgesinde şişliklere neden olabilir.
Proktit nedir?
Proktit veya rektit kalın bağırsağın son kısmı olan rektumun itihabına verilen addır. Kabızlık, makatta dolgunluk ve huzursuzluk hissi, karın sol alt tarafında ağrı, makattan kanama, makatta ağrı, dışkıda kan veya mukus olması, dışkılama hissi (tenezm) ve kanlı ishal gibi yakınmalara yol açar.
Makat sarkması nedir?
Kalın bağırsağın makata yakın olan son bölümü yani rektum’un makattan dışarı sarkması veya fıtıklaşmasına, makat sarkması veya ‘rektal prolapsus’ denir. Makat dışkı tutma kasının zayıflaması sonucunda dışkı veya mukus adı verilen sümüksü sıvının gelmesi söz konusu olabilir.
Rahim sarkması nedir?
Rahim sarkması; rahim düşüklüğü veya desensus uteri, ileri yaş, fazla sayıda doğum veya yaralanmaya bağlı olarak, rahimin aşağıya doğru sarkmasıdır. Sıklıkla belirti vermeyebilir, kadınlık organında (vajina) dolgunluk hissi, sık idrara gitme, zor idrar yapma, kabızlık ve makatta dolgunluk gibi belirtilere neden olur. Bazı durumlarda, rektosel ile birlikte olabilir.
Rektosel nedir?
Rektosel, rektum adı verilen kalın bağırsağın son bölümünün vajina (hazne) içine fıtıklaşmasıdır. Rektum duvarı incelebilir ve vajina tarafına doğru balonlaşıp fıtık yapabilir ve bağırsak hareketleri sırasında aşağıya doğru sarkabilir. Rektosel, sıklıkla kadınlarda görülmekle birlikte, ender olarak erkeklerde de olabilir.
Makatta şişlik durumunda basit önlem olarak ne yapılabilir?
Özellikle aniden gelişen (akut) makat şişliklerinde, hastalar şiddetli bir makat ağrısından yakınırlar.
• Ilık su (24-38o C) içine 15-20 dakika süre ile oturma banyosu yapmak
• Aniden gelişen (akut) şişliklerde 5 dakika kadar plastik poşete sarışmış bir avuç kadar buzun içine oturmak, makattaki ağrıyı gidermek açısından çok yararlıdır.
• Lokal aneztezik madde (Lidocaine) içeren kremler
• Kortizonlu kremler
• Hamamelis virginiana veya ‘witch hazel’ olarak anılan kremin sürülmesi ağrıyı almakta çok etkilidir.
• Vücut geliştirme, motosiklete, bisiklete veya ata binme gibi sporların makat şişliği durumunda yakınmaları arttıracağını bilmek yararlı olur.
• Tuvalette uzun süre oturma ve fazla ıkınma yapılması ile makat kaslarındaki basınç ve gerginliğin artacağı ve bunun da makattaki ağrıyı daha da arttıracağını bilmek faydalıdır. Tuvalette bilmece çözmek, laptop, İPAD vb. cihazlarla vakit geçirmek ve gazete okumanın yakınmaları arttırdığını hatırda tutmakta yarar vardır.
Makatta şişlik durumunda ne zaman doktora gitmek gerekir?
Makatta şişliğin iki veya üç günü geçmesi durumunda doktora gitmek mutlak gerekir. Dayanılmaz ağrı ile bir gün içinde gelişen şişliklerde ise en sık olarak hemoroid pıhtılaşması veya makat apsesi akla gelir, bu tür durumların kolaylıkla çözümü olabildiğinden ivedi olarak doktora muayeneye gitmek yerinde olur.
Makatta şişlik durumunda hangi bölüme başvurmak gerekir?
Makatta şişlik tedavisi Genel Cerrahi Uzmanları tarafından gerçekleştirilir. Makat hastalıkları ve bağırsak cerrahisi üzerine yoğunlaşan Genel Cerrahlara proktoloji uzmanı, proktolog, kolorektal cerrah veya koloproktolog ve bu bölüme ise
kolorektal cerrahi yada proktoloji adı verilir.
Anahtar kelimeler: makatta şişlik, basur, bağsur, hemoroid, mayasıl, babasıl, anüs, rektum, makat çatlağı, makatta çatlak, anal fissür, makat fistülü, anorektal fistül, anal fistül, perianal fistül, makat apsesi, perianal apse, anorektal apse, anal apse, makat siğili, anal kondilom, makat kondilomu, kondiloma akuminata, Crohn hastalığı, ülseratif kolit, skin tag, bekçi meme, nöbetçi meme, makat kanseri, anal kanser, anüs kanseri, makat ca, anüs ca, anal ca, Bowen hastalığı, rektum kanseri, rektum ca, rektal polip, Costello sendromu, papillom, fokal dermal hipoplazi, proktit, rektit, tenezm, makat sarkması, rektal prolapsus, rahim sarkması, rahim düşüklüğü, desensus uteri, rektosel, proktolog, kolorektal cerrah, koloproktolog, kolorektal cerrahi, proktoloji, proktoloji uzmanı
Kaynaklar
1. www.hemoroiduzmani.com
2. www.hemoroidbilgisi.com
3. www.hemoroidnedir.tv
4. www.makattacatlak.com
5. www.taviloglu.com
6. www.genelcerrah.com
7. www.makatkanamasi.com
8. www.barsakcerrahisi.com
9. www.fascrs.org
10. www.medicinenet.com
11. www.mayoclinic.com
12. www.emedicine.medscape.com
13. www.emedicinehealth.com
14. www.wrongdiagnosis.com
15. www.tkrcd.org.tr
16. www.rightdiagnosis.com
| Foruma gitmek için tıklayınız. | Geri |
